HDI Global Doğal Tehlikeler ve CBS/Veri Analisti Melanie Fischer, sigortacıların, yüksek düzeyde uzmanlaşmış doğal afet değerlendirme araçları ve özel risk danışmanlığı ile müşterilerinin gelecekteki zorluklara hazırlığını artırarak iklim direncinin kolaylaştırıcıları olarak hareket edebileceğini belirtti. Fischer, bunu başarmanın anahtarının ise uzun vadeli ortaklıklar olduğunun altını çizdi.
Artan Doğal Afet Riskleri ve Ekonomik Etkileri
Aşırı hava olayları ve doğal afetler, dünya çapında en önemli ekonomik risklerden bazıları haline geldi. Kayıplar sürekli artarken, birçok hassas bölgede sigorta penetrasyonu sınırlı kalmaya devam ediyor.
Fischer, bu riskleri etkili bir şekilde ele almak için sigortacıların proaktif olması ve yaklaşımlarını stratejik olarak yeniden konumlandırması gerektiğini ifade etti.
Sigortalı doğal afet kayıplarındaki artışın birincil itici gücünün sosyo-ekonomik süreçler olduğunu açıklayan Fischer, nüfus artışı, refah düzeyinin yükselmesi ve hızlı kentleşmenin değerli varlıkları yüksek riskli alanlarda yoğunlaştırarak doğal tehlikelere maruziyeti artırdığını vurguladı. Ayrıca, yükselen inşaat maliyetleri, işgücü kıtlığı ve tedarik zinciri aksaklıklarının, doğal afetler sonrası yeniden inşa maliyetlerini yukarı çektiğini ekledi.
Sonuçların tek tek işletmeler veya hanelerin ötesine geçtiğini belirten Fischer, doğal afetlerin tüm bölgelerin ekonomik kalkınmasını önemli ölçüde engelleyebileceğini, işleri tehdit edebileceğini ve yerel altyapıyı uzun vadede zayıflatabileceğini kaydetti. Düşük sigorta penetrasyonuna sahip ülkelerde bu tür olayların sosyal eşitsizlikleri daha da kötüleştirdiğine dikkat çekti.
Birincil ve İkincil Tehlikelerin Kayıp Dağılımı
| Tehlike Türü | Özellikleri | 2024’teki Kayıp Payı |
|---|---|---|
| Birincil Tehlikeler | Seyrek görülür, şiddetli hasara yol açar | <%50 |
| İkincil Tehlikeler | Daha sık görülür, kümülatif etki büyüktür | >%50 |
Tarihsel olarak en büyük doğal afet kayıplarına, seyrek görülen ancak ciddi hasara yol açan “birincil tehlikeler” neden oldu. Ancak 2024’te, seller, orman yangınları ve şiddetli konvektif fırtınalar gibi “ikincil tehlikeler”, dünya çapındaki sigortalı doğal afet kayıplarının yarısından fazlasını oluşturdu ve artan önemlerini vurgulamış oldu.
İkincil tehlikeler daha sık meydana geliyor ve genellikle daha küçük bireysel taleplere yol açıyor, ancak kümülatif etkileri oldukça büyük olabiliyor.
İklim Değişikliğinin Etkisi ve Sigorta Penetrasyonu
Fischer, yükselen küresel sıcaklıkların doğal tehlikelerin riskini ve büyüklüğünü artırarak daha fazla kayıp potansiyeli yarattığını açıkladı. İklim değişikliğiyle bağlantılı kayıplar henüz mütevazı düzeyde olsa da, bazı çalışmalar bu yüzyılın ortasına kadar bu kayıpların küresel GSYİH’nın iki haneli bir yüzdesini oluşturabileceğini öngörüyor.
Kayıplar artmasına rağmen, birçok bölgede sigorta penetrasyonu düşük kalmaya devam ediyor. 2024’te doğal afetlerden kaynaklanan kayıplar 300 milyar doları aştı ve bunun sadece %40’ı sigortalıydı. Olumlu bir not olarak, sigortalı doğal afet kayıplarının oranı kademeli olarak artıyor ve koruma açığı (protection gap) daralıyor.
Ancak önemli bölgesel farklılıklar bulunuyor: En büyük teminat açıkları ve finansal riskler, Global Güney ülkelerinde görülüyor.
Sigortacıların Direnç Oluşturmadaki Rolü
Fischer, sigortacıların iklim direncini mümkün kılan aktörler olarak hareket edebileceğini vurguladı. “Değerli varlıkların konumu ve inşası, özellikle doğal afet olasılığı arttıkça, kayıp potansiyeli için kritik belirleyicilerdir. Daha katı bina yönetmelikleri veya akıllı kentsel planlama yoluyla uyum sağlamak çok önemlidir. Sigortacılar, kaptif sigortalar ve ESG sorumluluk ürünleri gibi uzun vadeli yatırımlar ve özel çözümlerle müşterilerinin direncini güçlendirebilir.” dedi.
Fischer, “Yüksek düzeyde uzmanlaşmış NatCat değerlendirme araçları ve özel iklim riski danışmanlığı, kapsamlı risk değerlendirmesine olanak tanır ve müşterilerin gelecekteki zorluklara karşı direncini artırır. Bunu başarmanın anahtarı uzun vadeli ortaklıklardır.” sözleriyle açıklamasını sonlandırdı.